Water en Beverwijk

Veranderingen in klimaat, het rijzen van de zeespiegel en bodemdaling zorgen ervoor dat we in Nederland te maken krijgen met wateroverlast én met watertekort. Het Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen pakken samen de waterproblematiek in Nederland aan. De gemeente Beverwijk werkt samen met de provincie Noord Holland, het hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier en Rijkswaterstaat aan water.

• De eeuwenoude relatie van Beverwijk en het water
• Welke waterproblemen spelen er in Beverwijk en Wijk aan Zee
• Wat doet de gemeente Beverwijk nu en in de toekomst daaraan
• Hoe is de zorg voor water nu geregeld
• Wie wat doet en waar u terecht kunt met klachten, vragen of opmerkingen

Water en Beverwijk toen en nu

Beverwijk is ooit ontstaan op een hoger gelegen zandduin, een zogenaamde strandwal aan het Oer-IJ. Nadat de duinenrij aan de kust zich sloot en de invloed van de Noordzee en de Zuiderzee steeds meer kon worden ingedamd ontstonden uit het IJ binnenmeren zoals het Haarlemmermeer en Wijkermeer. Door de kennis en vaardigheden van de Hollanders op het gebied van de waterbeheersing werden steeds meer gebieden ingepolderd. Droogmakerijen die veilig genoeg waren voor bijvoorbeeld landbouw. Lager gelegen gebieden zoals Oosterwijk en Zwaansmeer werden door de aanleg van de Sint Aagtendijk (rond 1200) en later de Wijkermeer en door de voltooiing van het Noordzeekanaal (1876) geschikt voor woningbouw. De hoger gelegen en drogere zandgronden in het duingebied (voorheen Wijk aan Zee en Duin) waren van oudsher vooral geschikt voor veehouderij, tuinbouw en later ook bollenteelt.

naar boven

Welke problemen spelen er in Beverwijk en Wijk aan Zee

Doordat er steeds meer wegen, woningen, bedrijven en maatschappelijke voorzieningen werden gebouwd verdween het water geleidelijk uit beeld. Op dit moment is er nog maar weinig oppervlaktewater in Beverwijk aanwezig. Een gemengd rioolsysteem voert zowel regenwater als huishoudelijk afvalwater af. Het ombouwen (ook wel afkoppelen genoemd) en vervangen van het oude rioolsysteem is een enorme operatie waaraan de gemeente jaarlijks miljoenen besteedt. Dit is geregeld in het Gemeentelijk rioleringsplan (GRP). In Beverwijk zijn in de jaren 60 en 70 van de vorige eeuw relatief veel beekriolen aangelegd zoals in de Populierenlaan, de Laan der Nederlanden, de wijk Prinsenhof en de Meerstraat en het Meerplein. Het is daarom niet verwonderlijk dat de grondwaterstanden in de omringende wijken vaak wat hoger zijn dan in andere gebieden. Het verdwijnen van oude duinrellen, zoals bijvoorbeeld in Wijk aan Zee, de omgeving van het Moensplein en ten westen van de Warande veroorzaken plaatselijk problemen met de waterhuishouding.

Om het bestaande watersysteem te verbeteren is samen met het hoogheemraadschap de waterhuishouding regiobreed doorgelicht en met allerlei belanghebbenden besproken. De knelpunten, verbeteringsmaatregelen en een visie op de toekomst zijn samengevat in het Regionaal Waterplan  Beverwijk, Heemskerk en Uitgeest 2007-2017. In het waterplan zijn een aantal maatregelen uitgewerkt om de waterhuishouding maar ook de kwaliteit en de beleving van het water te verbeteren.

naar boven

Wat doet de gemeente aan overlast

Grondwater
Regelmatig ontvangt de gemeente klachten van bewoners over vocht in kruipruimten, muren en kelders of over plassen die lang in tuinen en plantsoenen blijven staan. In met name de oudere wijken in en rondom het centrum zou een hoge grondwaterstand een oorzaak kunnen zijn. Vaak blijkt echter dat er sprake is van een verstopte of kapotte hemelwaterafvoer of riolering of het niet goed ventileren van de woning of de kruipruimte. Ook een niet opgemerkte lekke drinkwaterleiding kan aanzienlijke wateroverlast veroorzaken.

De grondwaterstanden in Beverwijk worden twee keer per maand gemeten. In 2004 is met behulp van de meetgegevens het Grondwaterbeheerplan geactualiseerd. Dit plan wordt gebruikt om de mogelijke oorzaak van wateroverlast te kunnen inschatten en om te bepalen waar de gemeente, bijvoorbeeld bij de renovatie van wegen en/of de riolering, maatregelen moet treffen om de overlast te beperken.

Regenwater
Door klimaatwijzigingen regent het steeds vaker en bovendien valt er veel regenwater in een korte tijd. Via een riooloverstort wordt (met regenwater verdund) rioolwater rechtstreeks op het oppervlaktewater geloosd. Een flinke onweersbui op een warme zomerdag kan daardoor bijvoorbeeld leiden tot massale vissterfte en stankoverlast.

De overstort in Wijk aan Zee is ooit aangelegd om te voorkomen dat rioolwater de laaggelegen gebieden overstroomt met name in de woningen. Om de wateroverlast in Wijk aan Zee en overstort op het strand te kunnen aanpakken is een project gestart waarbij de gemeente samen met bewoners, het PWN en het hoogheemraadschap samenwerken.

Veel problemen ontstaan ook doordat het regenwater dat in het grondwater terecht komt niet snel genoeg kan worden afgevoerd. Een hoge grondwaterstand of bouwwerken in de grond zoals (parkeer)kelders kunnen dit probleem behoorlijk verergeren. In Zwaansmeer wordt zowel het overtollige regen- als grondwater afgevangen en naar de speciaal daarvoor groter gemaakte Oosterwijkvijver geleid. Deze maatregelen zijn omvangrijk en kostbaar en worden daarom alleen uitgevoerd als het rioolsysteem toch moet worden vervangen of een groter gebied in zijn geheel gemoderniseerd of geherstructureerd wordt. Kaart grondwateroverlast

naar boven

Hoe is de zorg voor water in Beverwijk geregeld

Het hoogheemraadschap is verantwoordelijk voor de kwaliteit en kwantiteit van het oppervlaktewater. Zij draagt zorg voor de afwatering en de hoogte van het water (het peilbeheer). In het stedelijk gebied van Beverwijk heeft zij tevens de zorg voor het beheer en onderhoud van het watersysteem. In het buitengebied is deze zorg vaak voor de gebruiker, huurder of eigenaar van het perceel dat aan de watergang grenst. Dit is geregeld in de zogenaamde Keur. Ook eventuele aanpassingen in-, op-of aan de watergangen is geregeld in de Keur. Voor iedere aanpassing is een zogenaamde Keurontheffing van het hoogheemraadschap nodig.

De gemeente is verantwoordelijk voor de ontwatering van het openbaar gebied en zorgt eventueel voor leidingen of aansluitingen die de ontwatering van particulier terrein mogelijk maken. Bij nieuw te bouwen gebied zorgt de gemeente - bijvoorbeeld via voorwaarden bij gronduitgifte - voor voldoende ontwatering van toekomstig particulier terrein. De gemeente is bevoegd gezag als het gaat om de ruimtelijke ordening en kan dus onder andere bepalen waar meer water kan worden aangelegd. Bij alle grotere (nieuw)bouwplannen en stedelijke ontwikkelingen wordt onderzocht of de beoogde waterhuishouding in orde is of kan worden verbeterd. De resultaten van dergelijk onderzoek zijn te vinden in de waterparagraaf van het desbetreffende bestemmingsplan. 
Kaart ontwateringsdiepte

De perceeleigenaar is in eerste instantie zelf verantwoordelijk voor de waterhuishoudkundige maatregelen op het eigen terrein. Daarnaast is hij/zij volgens de Huisvestingswet verantwoordelijk voor de bouwkundige staat van de woning. Kelders en muren moeten waterdicht zijn. Is de eigenaar niet in staat om zelf de (grond)wateroverlast aan te pakken of te voorkomen, dan is de gemeente het eerste aanspreekpunt.

De provincie voert beleid over het (diepere) grondwater. Zij beheert het grondwater indirect door vergunningen te verlenen of te weigeren om grondwater te onttrekken. Een grondwateronttrekking mag bijvoorbeeld geen schade veroorzaken. 

Meer informatie

• Algemene informatie (0251)256256
• Calamiteiten etc. (0251)256260
• grondwateroverlast, regelgeving en wat u zelf kunt doen
• vragen of storingen met betrekking tot drinkwater
• Rijkswater (Noordzee, haven de Pijp en zijkanaal A)

naar boven